Garaj kapısı motoru seçiminde ilk soru "hangi marka" değil, "hangi kapı tipi" olmalıdır. Seksiyonel (bölmeli), sarmal kepenk, tek parça devrilen (kanopi) ve yana kayan garaj kapıları farklı mekanizmalarla çalışır ve her biri farklı motor ister. Bu rehberde önce kapı tipine göre doğru motor sınıfını, ardından çekme kuvveti hesabını ve son olarak sahada en sık karşılaştığımız arızaları anlatıyoruz.
Kapı tipine göre motor sınıfı
| Kapı tipi | Motor tipi | Örnek modeller |
|---|---|---|
| Seksiyonel (bölmeli) garaj kapısı | Tavan tipi raylı motor (kayış veya zincir) | Somfy Dexxo Optimo, Dexxo Pro 800, BFT Botticelli Smart BT A850 |
| Tek parça devrilen (kanopi) kapı | Tavan tipi motor + kanopi kolu | Somfy Dexxo Compact, Botticelli Smart BT A850 |
| Sarmal kepenk | Mil motoru / kepenk otomasyon seti | Somfy Rollixo Optimo RTS |
| Endüstriyel seksiyonel kapı | Şaft (mil) motoru | BFT Pegaso B CJA 625, Pegaso B CJA 645 400V |
| Yana kayan garaj kapısı | Kayar kapı motoru | Nice Robus 600, Somfy Elixo 500 3S |
Tavan tipi motorlarda ray tahriği kayış ya da zincirle yapılır. Kayış daha sessizdir ve garajın üstünde yaşam alanı olan evlerde tercih edilir; zincir ağır kapılarda daha dayanıklıdır. Seksiyonel kapı imalatı ve motor kurulumu birlikte planlanacaksa seksiyonel kapı hizmet sayfamıza göz atabilirsiniz.
Çekme kuvveti nasıl hesaplanır?
Garaj motorlarında kapasite kilogram değil Newton (N) cinsinden verilir; çünkü motor, kapının tüm ağırlığını değil yayların dengelemediği kalan kuvveti kaldırır. Yayları doğru ayarlı seksiyonel bir kapı elle yarıya kadar kaldırılıp bırakıldığında olduğu yerde kalmalıdır. Bu koşul sağlandığında kapı alanına göre kaba bir seçim tablosu:
- 8 m² altı (tek araçlık, 2,5 × 2,2 m gibi): 600-650 N sınıfı. Dexxo Compact, Dexxo Optimo.
- 8-11 m² (geniş tek araçlık, alçak çift araçlık): 800 N sınıfı. Dexxo Pro 800, Botticelli Smart BT A850.
- 11-15 m² (çift araçlık, yalıtımlı ağır panel): 1000 N ve üzeri. Dexxo Pro 1000 3S, Botticelli Smart BT A1250.
- 15 m² üzeri ve endüstriyel: Şaft motoru. Pegaso B CJA serisi.
Ray uzunluğu da kapı yüksekliğine göre seçilir: 2,3 metreye kadar kapılarda standart ray, 2,5-3 metre kapılarda uzun ray gerekir. Yüksek kapılarda kısa rayla "az açılan kapı" sahada en çok gördüğümüz planlama hatalarından biridir.
En sık görülen 7 garaj kapısı motoru arızası
1. Kumandaya tepki vermiyor, ışık yanıyor
Çoğu zaman kumanda pili ya da alıcıdan silinmiş kumanda kaydıdır. İkinci sıklıkta fotosel hizasızlığı gelir: fotosel kirlenmiş veya çarpmayla kaymışsa kontrol ünitesi kapatma komutunu reddeder. Pil ve fotosel kontrolünden sonra hâlâ tepki yoksa alıcı kart incelenir.
2. Kapı bir miktar açılıp geri dönüyor
Engel algılama devreye giriyordur. Sebep ya yayların gevşemesi (kapı ağırlaşmıştır) ya da rayda kuruyan yağ ve sürtünmedir. Kuvvet ayarını artırmak yerine önce yay ve ray bakımı yapılmalıdır; kuvveti artırmak güvenlik sınırını aşar.
3. Motor çalışıyor, kapı hareket etmiyor
Ray arabası ile kapı kolu arasındaki bağlantı ayrılmış ya da acil kilit açma çekilmiş kalmıştır. Arabayı raydaki tahrik parçasına yeniden kenetlemek yeterlidir; tekrarlıyorsa araba plastiği aşınmış olabilir.
4. Gürültülü çalışma
Zincirli motorlarda zincir gerginliği, kayışlı motorlarda kayış gerginliği ve ray bağlantı cıvataları kontrol edilir. Kapı makaralarının yataklarında aşınma da tavana yansıyan gürültünün başlıca nedenidir.
5. Kapı tam kapanmıyor veya tam açılmıyor
Sonlandırıcı (limit) ayarı kaymıştır ya da yaylar sonradan ayarlanmıştır. Kontrol ünitesinde açık ve kapalı konum yeniden öğretilir. Somfy ve BFT modellerinde bu işlem otomatik öğrenme ile birkaç dakikada tamamlanır.
6. Sadece bir yöne çalışıyor
Kapatma yönü fotosel ve güvenlik kenarı tarafından korunur. Yalnızca açma çalışıyorsa güvenlik hattında kopukluk vardır; genellikle fotosel kablosu veya kirlenmiş fotosel merceğidir. Güvenlik aksesuarlarının çalışma mantığı için fotosel ve güvenlik kenarı yazımıza bakabilirsiniz.
7. Ara sıra kendiliğinden açılıyor
Nadirdir ancak eski sabit kodlu kumandalarda görülür; komşu bir kumanda ya da parazit alıcıyı tetikleyebilir. Yuvarlanan kodlu (rolling code) kumandaya geçmek ve alıcı hafızasını temizlemek sorunu çözer. Kumanda teknolojileri için Somfy RTS ve io-homecontrol yazısını okuyabilirsiniz.
Arızayı önlemenin en ucuz yolu: bakım
Garaj kapısı motorları yılda bir kez bakım ister: yay gerginliği, makara ve menteşe yağlama, ray temizliği, kuvvet ve limit testi, fotosel kontrolü, kumanda pili. Kontrol listesinin tamamını periyodik bakım yazımızda paylaştık. Ekonomik olmayan bir onarımdansa motoru yenilemek gerektiğinde garaj kapısı motoru hizmet sayfamızdan keşif isteyebilirsiniz; mevcut kapınızın fotoğrafı ve ölçüsüyle uygun seriyi belirliyoruz.